Dossier Pers

De Morgen 2003

 

 Artikels in de Morgen 2003


 

 

 De Morgen 2003


 

 
DE MORGEN
De strijd tegen de Disney-architectuur door Thea Swierstra
publicatiedatum : 25-01-2003Binnenland

Disney-architectuur noemt Jos Vandenbreeden van het Sint-Lukasarchief het: neo-Normandische flatgebouwen opgetrokken naast historisch waardevolle Normandische villa's. Vooral in de Knokse deelgemeenten Duinbergen en Het Zoute is dat het geval. Vandaar dat het Sint-Lukasarchief de kustgemeente heeft voorgedragen als een van de meest bedreigde plekken ter wereld. Burgemeester Leopold Lippens stelt evenwel dat hij zich juist hard inspant voor het behoud van het erfgoed, al ervaren Knokkenaren dat niet zo.
Knokke-Heist
Eigen berichtgeving
Thea Swierstra
Een foto van Normandische villa's aan de Bergdreef in de Knokke-Duinbergen genomen in 1930 en eentje van 2002: een wereld van verschil. Van de vele villa's resten er anno nu nog een of twee tegen een decor van hoogbouw. De nieuwjaarskaart die het Sint-Lukasarchief rondzond met voornoemde afbeeldingen laat niets duidelijk genoeg zien hoe zij over deze evolutie denkt.
"Knokke-Heist staat model voor de hele kust, zowel op het vlak van verloedering en afbraak van waardevolle gebouwen als op het gebied van Disney-architectuur", vindt Jos Vandenbreeden, directeur van het Sint-Lukasarchief. "Naast zo'n Normandische villa staat nu een neo-Normandisch flatgebouw. Men breekt het patrimonium af en vervangt het door neppatrimonium."
Vandaar dat het Sint-Lukasarchief Knokke-Heist heeft voorgedragen voor opname op de lijst van meest bedreigde erfgoed ter wereld, die het World Monuments Fund in New York bijhoudt. "We hopen zo dat de gemeente, de provincie West-Vlaanderen, de Vlaamse Gemeenschap en de intercommunale meer doen dan 73 villa's beschermen."
De Knokse burgemeester Leopold Lippens lijkt niet meteen wakker te liggen van de handelswijze van het Sint-Lukasarchief. "We glimlachen hierom. Volgens mij heeft het Sint-Lukasarchief de neiging om zich een beetje tegen te spreken. Aan de ene kant vinden ze dat moderne architectuur past in elke omgeving, maar aan de andere kant vinden ze dat bepaalde architectuur gevrijwaard en beschermd
moet worden."
Zelf zegt Lippens ook voorstander te zijn om de uit het interbellum daterende Normandische villa's de beschermen. "Ze moeten een lijst maken van alle gebouwen van deze periode en die voordragen om te klasseren. Dat zou ik toejuichen." Wel pleit hij eerder voor het beschermen van een gevel dan voor een heel gebouw. "Het moet leefbaar blijven. Stel dat ze een krotwoning klasseren waar je niet eens een bad in kunt steken, dan wordt het net een museum." Dat de voordrachtslijst voor de te beschermen gebouwen momenteel 73 villa's telt en niet meer ligt volgens zowel Lippens als het Sint-Lukasarchief aan Monumenten en Landschappen. "Als wij over een gebouw discussiëren, zegt het Sint-Lukasarchief 'ja', Monumenten en Landschappen 'nee' en Knokke-Heist 'ja'", aldus de burgemeester.
Monumenten en Landschappen gaat nu eenmaal niet over één nacht ijs. "Er worden zeer uitgebreide studies gemaakt, waarbij het niet de bedoeling is alle gebouwen van een periode te beschermen", legt Staf De Witte, afdelingshoofd Ruimtelijke Ordening van de Vlaamse Gemeenschap in Brugge, uit. "De afweging is zuiver of een gebouw cultuurhistorische en bouwkundige waarde heeft. Het moet een pand zijn dat een speciaal uitzicht heeft in het stadsbeeld en ook op zich een bepaalde waarde heeft. De waardevolste gebouwen bewaren we dan voor het nageslacht."
Financieel zou het ook onmogelijk te dragen zijn om alle gebouwen uit bepaalde tijdperken te beschermen. Dan zouden de aan bescherming gekoppelde subsidies de pan uit swingen. De Witte: "Mocht er geen financieel aspect aan vastzitten, dan was het veel minder een probleem om gebouwen te beschermen."
Vandenbreeden is niet helemaal overtuigd van de welwillendheid van Lippens. Hij verwijst daarbij naar een studie die het Sint-Lukasarchief had opgemaakt van het Knokse patrimonium en die met de burgemeester besproken is. "Toen wilde hij zeker 400 villa's bewaren, wat meer is dan waarmee Monumenten en Landschappen akkoord ging. Maar we hebben al ondervonden dat uit de selectie de beste panden al verdwenen zijn en vervangen zijn door banale architectuur. Wij waren het beu dat wij een studie gemaakt hadden waarvan de adviezen niet opgevolgd werden. Daarom die kaart."
Vraag een willekeurige inwoner van Knokke-Heist naar de kwestie en hij of zij plaatst meteen vraagtekens bij de beschermingsdrang van Lippens. "Ik denk dat het de burgemeester weinig uitmaakt als er iets verdwijnt in de Lippenslaan. Zolang het maar niet in Het Zoute is, want dat is zijn achtertuin. Het is daarom zeker nodig om te reageren", zegt een kritische Philippe Van Becelaere. "Waar je ook gaat hier in de stad, overal zijn er bouwwerken. Ze smijten hier alles plat", zegt ook Linda Verbauw.
Toch laat Lippens zich niet verleiden door vastgoedmakelaars, verzekert hij. "Dat is uitgesloten. Er zijn BPA's (bijzonder plan van aanleg, TS) voorzien die uiteindelijk Het Zoute in zijn geheel beschermen. Duinbergen is helaas achtergebleven omdat particulieren bij de Raad van State gedaan kregen dat ze oude gebouwen met historische waarde konden afbreken. Als je huis op het punt van klasseren staat en je kunt er een gebouw voor in de plaats optrekken, dan stijgt de waarde enorm. Toch moet kwaliteit primeren op de gulzigheid van vastgoedmakelaars." Hoe het ook zij, duidelijk is dat de actie van het Sint-Lukasarchief geen onbezonnen daad is. In 1997 kreeg het via een nominatie het Brusselse Flageygebouw op de monumentenlijst. Vandenbreeden: "Dan komt zoiets op wereldschaal in de schijnwerpers en krijg je het alsnog beschermd."
sint-lukasarchief ontevreden over de zorg die knokke draagt voor zijn erfgoed

 
DE MORGEN
'Niet elke kustvilla verdient bescherming' door Thea Swierstra
publicatiedatum : 29-01-2003Binnenland
Knokke-Heist / Brugge
Eigen berichtgeving

Thea Swierstra
Vlaams volksvertegenwoordiger André Van Nieuwkerke (SP.A) wil dat er een hoorzitting komt over het kusterfgoed. Hij vindt namelijk dat er te grote verschillen zijn tussen de visie van Monumenten en Landschappen en die van het Sint-Lukasarchief waar het gaat om de bescherming van historisch waardevolle gebouwen langs de kust. Het Sint-Lukasarchief wil namelijk veel meer panden beschermen dan Monumenten en Landschappen. Volgens Hans Kerrinckx van Monumenten en Landschappen gaat het om een verschil in benadering, waarbij zijn administratie de lat tamelijk hoog legt. Een goed voorbeeld van waar de meningen van Monumenten en Landschappen en het Sint-Lukasarchief uiteen lopen is het beschermen van Duinbergen en Het Zoute in Knokke-Heist. Het Sint-Lukasarchief beveelt daar een maximale bescherming, terwijl Monumenten en Landschappen 73 panden op een voorontwerplijst heeft geplaatst.
Volgens Kerrinckx houdt zijn administratie er gewoon andere maatstaven op na dan het Sint-Lukasarchief. "Dat heeft een wetenschappelijke benadering. Wij leggen de lat vrij hoog. Een gebouw kan pas bescherming krijgen als er een belang is dat het lokale overstijgt, onder andere op historisch en artistiek vlak." Die selectiviteit heeft volgens Kerrinckx niets met geld te maken. "Dat staat los van het beschermingsbeleid."
Bovendien kunnen gemeenten als zij dat willen verder gaan dan het aantal panden dat Monumenten en Landschappen wil beschermen. Kerrinckx: "Wij moeten niet aan plaatsvervangende ruimtelijke ordening doen. Steden hebben ook een verantwoordelijkheid. Niets belet hen via een bijzonder plan van aanleg (BPA) een eigen invulling te geven aan het behoud van bepaalde architectuur."
Om klaarheid te scheppen in de hele discussie wil Van Nieuwkerke tegen maart verschillende partijen bijeen brengen, zoals de met Monumenten en Landschappen belaste Vlaams minister Paul Van Grembergen (Spirit), het Sint-Lukasarchief, de kustburgemeesters en de immobiliënsector. "Ik wil een transparant beleid over kusterfgoed. Er moet dan ook een observatorium komen."
Intussen wil de Knokse burgemeester Leopold Lippens met directeur Jos Vandenbreeden van het Sint-
Lukasarchief de beschermingsproblematiek in zijn gemeente bespreken. Lippens: "Knokke-Heist wil zo constructief meewerken aan de bescherming van zijn erfgoed."
Eerder nog had het Sint-Lukasarchief de kustgemeente voorgedragen voor opname op de lijst van meest bedreigde erfgoed ter wereld, die het World Monuments Fund in New York bijhoudt. Het Sint-Lukas-archief vindt namelijk dat zijn adviezen omtrent het Knokse patrimonium niet opgevolgd zijn.
Ook Kerrinckx wil nog een woordje uitleg van Knokke-Heist waarom een toegezegd BPA voor Duinbergen nog steeds niet rond is. Volgens Lippens komt dat doordat enkele villabewoners naar de Raad van State waren getrokken om gedaan te krijgen dat zij hun villa's konden laten afbreken voor appartementsblokken. Die redenering klinkt Kerrinckx toch wat vreemd in de oren. "Normaal is er een periode voorzien voor onderzoek, maar die is niet verlengbaar. Ik maak mij toch een beetje zorgen waarom dat BPA niet rond is geraakt." Hoorzitting op komst over bescherming waardevolle gebouwen
 
 
DE MORGEN
Lage landen door Hugo Camps
publicatiedatum : 01-02-2003Algemeen

In Amsterdam is topcrimineel Cor van Hout ter aarde besteld. Aan de uitvaart ging een uitgebreide rijtour door de stad vooraf. Het lichaam werd vervoerd in een open witte koets, getrokken door acht Friese paarden in een witte cape. Achter de koets: de hele Amsterdamse onderwereld, in witte limousines. Langs de weg dikke rijen toeschouwers. Het verkeer werd geregeld door de politie. Stoplichten deden niet mee. Het werd nog net geen volksfeest.
Cor van Hout was een van de ontvoerders van Freddy Heineken. Hij werd verdacht van een reeks liquidaties en eindeloze drugstransporten. Dan mag je in Nederland per koets naar je laatste rustplaats. Op de begraafplaats Vredenhof werden vele toespraken gehouden. Onder meer door misdaadverslaggever Peter R. de Vries, een vriend van de vermoorde crimineel. Iedereen huilde. Een goed mens was heengegaan.
Pim Fortuyn, prins Claus, Cor van Hout, als iconen met een groot lady Di-gehalte werden ze naar hun laatste rustplaats gedragen. Helden nemen fysiek en emotioneel veel ruimte in. Zou er nog zoiets bestaan als de lage landen? Leopold Lippens, ja, die zie ik nog zijn laatste ereronde door Knokke maken, per witte koets. Achter acht hengsten aan. Rik Daems misschien? Deze minister heeft zichzelf behangen met brevetten van protocollaire opwinding. Weinigen staan koninklijker in de onschuld dan deze liberale zondagsschilder. Als ik hem bezig zie, denk ik: Rik is misschien wel per witte koets uit de buik van zijn moeder gehaald. Maar dan hebben we het nog steeds over een excellentie, niet over een crimineel.
We zijn één in het Songfestival, één in het homohuwelijk, één in de mooie waanzin van cannabis, maar de grens in Wuustwezel wordt steeds dikker. Hugo Camps
 

DE MORGEN
Zwin vreest vooral schade op lange termijn door zanddam door Ben Bleys
publicatiedatum : 08-02-2003Binnenland

Gisteren werd het Belgisch-Nederlandse natuurreservaat Het Zwin volledig afgesloten door een tweede zanddam. Tot nu toe lag er alleen aan de Belgische zijde van het waardevolle slikke- en schorregebied een zanddam, maar na lang aarzelen besloten ook de Nederlanders een dam op te werpen tegen olievervuiling uit de Tricolor en illegale lozingen. Een onderzoek van de Gentse universiteit naar de effecten van de zanddam wijst voorlopig niet op veel schade aan de biotopen in het natuurreservaat, maar marien bioloog Steven Degraer vreest voor de gevolgen op langere termijn.
Knokke-Heist
Van onze medewerker
Na meer dan een week oponthoud is het natuurreservaat Het Zwin volledig afgesloten. Ook aan Nederlandse zijde werd er een vaste dam van zand opgeworpen, ter vervanging van het inefficiënte gaaswerk. Die dam moet de olie uit de gezonken autocargo Tricolor en illegale lozingen uit het natuurgebied houden. Donderdag nog stelde de burgemeester van Knokke-Heist, Leopold Lippens, een ultimatum: er moest tegen vrijdagmiddag een dam in Sluis komen, desnoods zouden de Belgen over de grens trekken en de klus zelf klaren. Maar intussen zijn de plooien gladgestreken.
Het natuurreservaat Het Zwin is het belangrijkste slikke- en schorregebied in België. Bij spring- en/of stormvloed wordt een groot gedeelte van het reservaat van 150 hectare door de zee overspoeld. Aan die rechtstreekse zeewaterinvloed dankt Het Zwin zijn grote natuurwaarde. Nu het reservaat over de volledige lengte afgesloten is, is het afwachten wat de gevolgen zullen zijn van het wegvallen van het getij. De zanddam blijft er naar verluidt zolang er nieuwe olievervuiling dreigt.
Sinds dinsdag voert de Universiteit Gent een onderzoek uit naar de mogelijke schadelijke gevolgen van de zanddam. Steven Degraer, marien bioloog aan de vakgroep biologie, stelde voorlopig niet al te veel schade aan het natuurreservaat vast. "De zoutconcentratie is nog niet dramatisch gezakt. Voor de grote populatie van zeeduizendpoten, de voornaamste voedselbron voor onder meer steltlopers, levert dit dus geen onmiddellijk gevaar op. En als de borstelwormen zouden sterven door verzoeting van het water, dan zullen ze het gebied vrij snel herkoloniseren zodra de dam weg is."
De gevolgen op langere termijn zijn moeilijker in te schatten. "Aangezien er al olie in het reservaat
binnengedrongen is, verwachten we dat de giftige bestanddelen ervan in de kleibodem zullen dringen. Die komen dan op hun beurt in de planten terecht, en vervolgens in hogere soorten als insecten en vogels. Langetermijnonderzoek moet daarover uitsluitsel geven, maar de effecten van de olievervuiling zullen nog lang voelbaar blijven", aldus Degraer. "Het was een keuze tussen de galg en de guillotine: afsluiten en schade of gedeeltelijk openlaten en nog meer schade."
Zwin-conservator Kris Struyf noemt de aanleg van de Nederlandse zanddam een goede maar rijkelijk late keuze. Struyf zal volgende week het natuurreservaat volledig doorkruisen en zo nodig acties ondernemen om de schade te beperken. Het onderzoeksteam van de RUG zal ook de Nederlandse kant van Het Zwin onder de loep nemen. Aangezien die bij laag water afgesloten is, verwacht Degraer dat de onmiddellijke gevolgen van de olievervuiling en afdamming duidelijker zichtbaar zullen zijn. De Belgische geul werd begin vorige week bij hoog water afgesloten. (BB) Tweede dam vrijwaart natuurreservaat volledig van nieuwe olievervuiling
 

DE MORGEN
Mevrouw Soete
publicatiedatum : 29-03-2003Algemeen

Kop in de krant: 'Tachtigjarige houdt bouw windmolens voor kust tegen.'
Common sense op hoge leeftijd. Hoe kom je als bejaarde nog aan de triomf van radicale standpunten? Gematigde scepsis ja, maar tegen windmolens vechten? How to manage your mind, lijkt me van een grotere urgentie. En als er dan nog tijd voor is, kijken naar darwinistische natuurfilms.
Niet voor mevrouw Yvette Soete. Zij knalde dat hele Agalev-project omver, zij het met een steuntje in de rug van de Raad van State. De zonsondergang gaat voor de vooruitgang. Zeggen ook de rechters. Hoe kil en harteloos zou de kust eruitzien als we geen rechters hadden?
Meisje van tachtig.
Ik zie haar zitten op haar terras op de Zeedijk van Knokke. Ooit heeft iemand tegen haar gezegd: "Jezelf verwennen is de enige correcte manier om met jezelf om te gaan." Een ander zei: "Schoonheid is een daad van verzet." Dus: weg met die rommel van windmolens.
Zou ze kinderen hebben? Of heeft ze alles weggegeven? Zelf wil ze niet in de krant. Rimpelvrees? Maar ik weet zeker dat ze nog op hoge hakken loopt, misschien wel met split in de rok. En reken maar dat de nagels gesoigneerd zijn.
Toch is het jammer dat mevrouw Soete haar gelijk heeft gehaald. Wat is er mooier dan sterven voor een zonsondergang? Leopold Lippens zal het niet doen - die moet nog aan zijn eerste louterende straf beginnen, laat staan aan de dood. Onder de bokkenpruik van de burgervader is het altijd lente: springen en dansen, wel met de vouw in de broek. Een zonsondergang? Alla, maar dan alleen als bruto nationaal product.
Ik was het niet meer van plan, maar misschien wil ik ook wel tachtig worden. Hugo Camps
 
 

DE MORGEN
(geen titel) door Erik Raspoet
publicatiedatum : 17-05-2003Zeno
Leopold Lippens
Burgemeester Knokke

"Politieke partijen interesseren me niet. Om met Leopold I te spreken: politieke partijen proberen me een boodschap te verkopen die ze toch niet zelf respecteren. Ik stem voor mensen die iets zinnigs te vertellen hebben. Voor de Senaat wordt dat Mark Eyskens van CD&V. Mark Eyskens is een staatsman die zich zowel Vlaming, Belg als Europeaan voelt. Zijn stijl is grandioos. Eyskens is een formidabel gecultiveerde man met een groot gevoel voor humor. En hij spreekt altijd klare taal, hij is een van de zeldzame politici die ik in een debat moeiteloos kan volgen. Voor de Kamer houd ik mijn keuze nog in beraad. Er komen meerdere kandidaten uit Knokke op, zowel voor de VLD, CD&V als de N-VA. Als burgemeester kan ik geen partij voortrekken, ik moet het gemeentehuis in het midden houden."

 

DE MORGEN
(meerdere artikels) door Belga
publicatiedatum : 20-06-2003Binnenland

/ Van Mechelen: privé-sector wil meebetalen voor ondertunneling Krijgsbaan
Er zijn voldoende private partners die samen ten minste de helft van de ondertunneling van de Krijgsbaan nabij de luchthaven van Deurne willen betalen. Dat zei Vlaams minister voor Financiën en Begroting Dirk Van Mechelen (VLD) gisteren in het Vlaams Parlement. Volgens Van Mechelen zal de Vlaamse regering eerst het project afbakenen en de onderhandelingsruimte bepalen. Vervolgens zal het gewest een oproep doen voor de selectie van privé-partners die mee in het project zullen stappen. De ondertunneling van de Krijgsbaan is nodig om de start- en landingsbaan van de luchthaven maximaal te kunnen exploiteren.
/ Mechelse VLD draagt Johan Timmermans voor als schepen
De Mechelse VLD draagt haar voorzitter Johan Timmermans voor als waarnemend schepen. Die post, vrijgekomen na het vertrek van Bart Somers naar de Vlaamse regering, was de voorbije dagen inzet van een minicrisis tussen N-VA en VLD. De N-VA, die de vacante zetel opeiste en naar haar gevoel iets te moeilijk verwierf, blies daarbij de alliantie met de VLD op. Daarop wilden de liberalen de N-VA niet langer een schepenzetel aanbieden. De N-VA dreigde er even mee in de oppositie te stappen, maar gaat dat nu toch niet doen. De schepenzetel kwam vrij omdat eerste schepen Koen Anciaux (VLD) Somers vervangt als burgemeester.
/ FN biedt UCL-professor Delperée senaatszitje aan binnen twee jaar
De extreem-rechtse advocaat Michel Delacroix (FN), die gisteren de eed aflegde als gecoöpteerd senator, biedt UCL-grondwetspecialist Francis Delperée in een brief aan zijn mandaat binnen twee jaar over te nemen. Dat moet dan wel onder de vlag van het FN gebeuren. Delperée duwde bij de voorbije verkiezingen de senaatslijst van de cdH, maar raakte niet verkozen. Delperée noemde het voorstel van het FN om hem na twee jaar te coöpteren in opvolging van Michel Delacroix "beledigend, lachwekkend en schadelijk".
/ Burgemeester Lippens blij met windmolenpark op Thorntonbank
Burgemeester Leopold Lippens en de gemeenteraad van de kustgemeente Knokke-Heist prijzen zich gelukkig met de visie van de regeringsonderhandelaars over de bouw van een groot windmolenpark op de Thorntonbank. "Ik ben blij dat de onderhandelaars nu het standpunt volgen dat wij steeds hebben verdedigd", zegt Lippens. "Wij zijn steeds voor windenergie geweest maar dan op een plaats waar de
windmolens niet zichtbaar zijn vanaf de kust en waar ze de visserij en de scheepvaart het minst hinderen."
 


DE MORGEN
Vlaamse parlementsleden willen Zwin kopen door Thea Swierstra
publicatiedatum : 27-11-2003Binnenland

Knokke-Heist
Eigen berichtgeving
Het Vlaams Parlement heeft een motie goedgekeurd die de Vlaamse regering vraagt een aankoop van Het Zwin te onderzoeken. Volgens een milieu-effectenrapport (mer) loopt dat natuurgebied gevaar omdat eigenaar nv Compagnie Het Zoute het terrein wil ombouwen tot een groter educatief pretpark. "Wij zijn vooralsnog geen verkoper", stelt de Knokse burgemeester en man achter de Compagnie Leopold Lippens daarentegen.
De discussie over Het Zwin is aangezwengeld door het Brugse parlementslid André Van Nieuwkerke (SP.A). In een interpellatie aan de regering vroeg hij of de plannen van de Compagnie geen gevaar inhielden voor Het Zwin. Zo wil de Compagnie er gebouwen, kooien en infrastructuren neerplanten ten koste van de open ruimte. Het daarvoor opgemaakte mer valt negatief uit.
Van Nieuwkerke diende daarop een motie in, die is ondertekend door de parlementariërs Jacques Devolder (VLD), Veerle Declercq (Groen!), Dirk De Cock (Spirit), Jan Loones (N-VA) en Jacky Maes (SP.A). De motie is gisteren, op CD&V na, door alle democratische partijen gestemd. Ze behelst een verzoek aan de regering om een aankoop van Het Zwin te onderzoeken.
Minister van Leefmilieu Ludo Sannen (Groen!) wil de mogelijkheden eerst bekijken, stelde zijn woordvoerder Ron Hermans gisteren. "Hij ziet wel iets in het plan, maar het moet ook betaalbaar zijn. Dat moeten we eerst onderzoeken."
Lippens reageerde misnoegd, omdat over een eventuele aankoop nooit contact is geweest met de Compagnie. "Dan gaat het toch al ver als men in het Vlaams Parlement spreekt van een aankoop. Het lijkt veeleer een onteigening." Lippens wilde dan ook niet zeggen of de Compagnie bereid is tot verkoop. "Dat is nog niet aan de orde." Volgens Lippens komt het slikken- en schorrengebied niet in gevaar door de uitbreidingsplannen, ook niet als het mer hem tegenspreekt. "Er is er ook een negatief mer geweest voor de windmolens op zee. Misschien doen we wel een aanvraag voor een ander mer." (TS)